Gargano, de tuin van Italië in de Italiaanse laars

Tijdens een roadtrip door het zuiden van Italië bezoeken Mireille Velthuis en haar reisgenoot meerdere toeristisch onbekende plekken waaronder Gargano. De regio wordt ook wel de ‘Tuin van Italië’ genoemd. Ruige kust, wetlands, oerbossen, bedevaartsoorden, mythen en....een liefdesdorp. Ze genieten van de rust het natuurschoon en voelen zich af en toe een local, bijvoorbeeld als ze in Vieste het hotel delen met een bezoekende voetbalclub, om even later vanuit een oerbos te staren over de kobaltblauwe zee. Met recht wordt het gebied Gargano ‘Slow tourism’ genoemd.

Door: Mireille Velthuis

Na de hectiek van Napels, en de bedolven-steden inclusief ravages aangericht door Vesuvius-uitbarsting met verwondering te hebben bekeken, kiezen we nu de rust. Over sierlijk kronkelende wegen steken we Italië dwars over van de Tyrrheense zee naar de Adriatische kust. We hebben geen vaste plannen en zijn dus vrij om op de bonnefooi onze route en overnachtingen te bepalen. Ik lees in mijn reisboek over een bijzonder nationaal park, dat in zijn geheel het ‘de hielspoor’ van ‘de laars’ wordt genoemd. Een gebied wat heel vroeger aan Dalmatia in Kroatië heeft vastgezeten. We gaan naar het schiereiland ‘Gargano’ in het noordelijk gedeelte van Puglia. Gargano kent een ruige verleden na de val van het Romeinse rijk; Byzantijnen, Normandiërs, Turken, Fransen en Spanjaarden lieten na hun overheersing de Italiaanse kust weerloos achter voor piraterij en andere ontberingen.

Zoals ons beloofd in de reisgids, levert “Promontorio del Gargano” vooral aan het einde van de dag een prachtig schouwspel van licht op.

Zoals ons beloofd in de reisgids, levert “Promontorio del Gargano” inderdaad vooral aan het einde van de dag een mooi schouwspel van licht en de natuur. De ondergaande zon gebruikt het gehele schilderspalet met de kleurencombinatie van de blauwe zee, de witte klaksteenrotsen en het groen van de bossen. Prachtig zoals met het zakken van de zon het paarlemoer-roze langzaam naar donkerder blauw verandert. De kronkelende kustweg is al genieten.

Van Manfredonia gaan we richting Vieste waar we die nacht een hotel hebben gereserveerd. De weg slingert zich langs de kust en klimt omhoog en vervaarlijk naar beneden in een aaneenschakeling van bochten. Maar…wat is het mooi! Als het even kan stoppen we, al is het om alleen onze ogen even te goed te doen. En idd wat het boek vertelt over de lichtveranderingen gebeurt. Helaas rijden we het laatste stuk naar Vieste in het donker, een klein inschattingfoutje.

 

Net als Vieste ligt Péschici er lieflijk bij, ook gebouwd op 'n uitstekende rots in zee. Beide zijn vooral vakantieoorden voor de Italianen zelf.

Mooie spierwitte stadjes én badplaatsen ‘Vieste’ en ‘Péschici’, wat een bijzondere plekken. Vieste ooit een Grieks dorp is goed bewaard gebleven, het Middeleeuwse dorp is gebouwd tegen de heuvel waarboven een 11e eeuwse kathedraal en een kasteel uit 1846 staan en op de rotspunt het San Francesco klooster. Een wirwar aan steile straatjes en pleintjes waar je in het voorjaar de enige toeristen bent. We verblijven in het aangename hotel in het hart van het oude centrum, naast het centrale plein en dichtbij het strand, ja, en óók spierwit - Palace Hotel Vieste kan ik aanraden.

Nagenoeg naast het hotel is een overheerlijk Italiaans restaurant ‘Box 19’. In de avond oriënteren we ons in het centrum van Vieste en onder het genot van een cocktail lees ik over de gruwelijkheden die hier in 1554 plaatsvonden, 5000 inwoners van Vieste werden onthoofd door de Turken, brrrrr….. De volgende dag bezoeken we Vieste uitgebreider en van gruwel is niets meer te merken. De aanblik wanneer je van een afstand terugkijkt is eigenlijk nog indrukwekkender dan als je er middenin zit. Bellissima! Net zoals Vieste ligt Péschici er lieflijk bij, blakend in de zon, eveneens gebouwd op een in zee stekende rots. Beide plaatsen zijn vooral vakantieoorden voor de Italianen zelf en zijn geroemd om hun heerlijke keuken. Verwacht echter geen cappuccino, koffie of thee in de avonden, dat wordt eigenlijks nauwelijks geserveerd in deze oer Italiaanse oorden. Bij hoge uitzondering soms een pittige espresso. Dat je het maar weet! En voor de rustzoekers; gelukkig is het Italiaanse hoogseizoen hier slechts in juli en augustus en is het buiten die maanden heerlijk rustig.

 

Terwijl we langs kust rijden komen we voormalige uitkijktorens tegen en merkwaardige apparaten met visnetten ‘Trabucchi’ genaamd.

Terwijl we langs kust rijden komen we voormalige uitkijktorens tegen en merkwaardige apparaten met visnetten ‘Trabucchi’ genaamd. Een  spinachtig houten mechanisch bouwwerk dat over zee steekt en voorzien is van een speciaal visnet. Voor mij een vergelijkbare vismethode zoals ik die ooit heb gezien in het Indiase Cochin, waar ze bekend staan als ‘Chinese visnetten’.

De Feniciërs zouden deze vismethode hebben geïntroduceerd. Tegenwoordig is het geen rendabele vismethode meer en worden ze vooral nog in stand gehouden als oud cultureel-historisch erfgoed uit de regio. De bouwwerken worden handmatig onderwater gedompeld en weer omhoog gehesen. De stellages zijn gebouwd rondom een kleine cabine en zijn gemaakt van zoutbestendig hout, met katrollen, enorme draaiwielen, takels en diverse uitsteeksels. Er zijn meerdere mensen nodig om het zware toestel te bedienen, deze vissers heten ‘trabuccolanti’. Bij sommige zijn tegenwoordig kleine restaurantjes gevestigd. Illustratief filmpje.

 

De mosselvisserij op de zoute meren van ‘Nationaal Park Gargano’ is een belangrijke inkomstenbron voor de bevolking alhier.

Ik wil graag naar de zoutmeren, best vreemd want ze liggen net binnen de kustlijn. Het is me onduidelijk hoe ze gevormd zijn, natuurlijk of aangelegd of gevormd door stromingen en land-zeewerking. Samen beslaan ze een oppervlakte van 112 km²! Het zoutwater gebied is ontstaan na het jaar 1000, de meren, eilanden em omgeving zijn als ‘Natuurreservaat Isola Varano’ onderdeel van het grotere ‘Nationaal Park Gargano’.

Lago di Varano en Lago di Lesina liggen aan de noordzijde van het schiereiland, slechts met een kleine strook land tussen de meren en de zee, in het Gargano Nationaal Park. De mosselvisserij op de meren is een belangrijke inkomstenbron voor de bevolking alhier. Te zien aan de palen in het water waar de netten in gespannen worden. Wij rijden er heen vanaf het mooie witte kustplaatsje Péschici. Een vrij frisse dag met wind en verder stilte, ik vind het een bijzondere plek. Wel even van de provinciale weg afgaan (zandwegen opgaan) richting het meer anders valt er weinig te zien. Een vogelrijk gebied, met o.a. aalscholvers, eenden, meerkoeten, diverse soorten reigers, de wulp, watersnip en Scandinavische overwinteraars –eenden zoals de Topper en Brilduiker.

 

Het gebied ‘Foresta Umbra’ staat bekend om haar oerbossen, zeldzame planten en orchideeën, bedevaartroutes en pelgrimages.

Vanaf de kust gaan het bosrijke gedeelte en de berg van het Gargano schiereiland omhoog, ook wel bekend als ‘Foresta Umbra’ (Het donkere bos). Het lijkt of elfjes fluorescerende toverstof hebben gestrooid, de wegen, onze autoruit en een bankje op een uitzichtpunt zijn geel. Het is minder sprookjesachtig want het is het stuifmeel dat bepaalde dennen loslaten uit hun mini (mannelijke) dennenappels, ook wel gele regen genaamd en het kruipt werkelijk overal onder en tussen. Naast de beuken- en dennenbossen komen we ook frisgroene bloemenweiden, kalksteenformaties en grotten tegen. Het gebied staat bekend om haar oerbossen, zeldzame planten en orchideeën, bedevaartroutes en pelgrimages.

 

Liefdesdorp 'Vico de Gargano' heeft als beschermheilige St. Valentijn en wordt omringd door eeuwenoude citrusboomgaarden.

Voordat we het heiligdom van de Aartsengel Michaël bezoeken gaan we naar het liefdesdorp ‘Vico de Gargano’. Vico wordt omringd door eeuwenoude citrusboomgaarden, hetgeen meteen een innemend aanblik geeft. Wij leren dat de beschermheilige van het dorp St Valentijn is. 14 februari wordt groots gevierd en vele verliefde stellen stromen het dorp binnen om het liefdesgeluk mee te vieren en hun liefde te bezegelen. ‘Vicolo del Bacio’ (Kus steeg) hebben wij jammer genoeg niet gevonden, een 50cm nauwe steeg waar vroeger verliefde stellen konden rendez-vouseren of dames en heren opzoek gingen naar een soulmate. Tegenwoordig worden liefdesbriefjes en harstochtelijke liefdesverklaringen achterlaten in holtes in de muur. Ondanks dat ik mijn rendez-vous niet vond is het een prachtig dorpje om doorheen te lopen, steil, pittoreske straatjes, veel katten en kasteelmuren. We rijden ons klem in de eenrichtingsstraat bij een kerkje ‘La chiesa di Santa Maria Pura Vico del Gargano’, eerst bewonderen en dan autoacrobatiek.

Het gebouw naast de kerk werd in de 17e eeuw als kloosterziekenhuis gebruikt, is tegenwoordig een kerststallenmuseum. De kerk kreeg haar naam omdat er vroeger maagden en kinderen hier begraven werden onder bescherming van kerk en klooster. Een andere mythe die bij deze kerk plaats vond is die van een doofstomme herdersjongen die hier plots begon te praten dankzij de tong van de heilige Maria en hij  haar boodschap begon uit te dragen. Helaas moeten we het geloven, alles is stil en hermetisch gesloten en bovendien moeten we nog een groots karwei uitvoeren. De rode koepel die je van verre boven de stad uit ziet steken is van ‘La Chiesa madre vico de Gargano’, echter na het autodebacle laten we die zoektocht met smalle steegjes zitten. Binnen de hoog ommuurde steegjes is het sowieso moeilijk om je zonder kaart te oriënteren. Wel is wat dwalen door het liefelijke dorp met eeuwenoude steegjes zeer de moeite waard. Sfeerbepalend zijn de bloempotten met geraniums, voordeuren met bijzondere 'kloppers' en straatjes authentiek bestraat in ruiten en geometrische vormen.

 

We rijden verder de ‘Monte Sant Angelo’ omhoog, geïsoleerde bergtop en belangrijke pelgrimageroute waarvan het devotie einddoel ‘Santuario di Sant Michel’ is. Het was in 490 AD dat de Aartsengel St. Michaël in de grot verscheen. Hij liet zijn rode mantel achter en vertelde de bisschop dat hij de grond reeds ingewijd had en hij het niet nogmaals hoefde te doen. Daarnaast werd in de middeleeuwen bewezen dat deze Mont Michel het einde van de ‘Route des Engelen’ is; van Mont St. Michel in Normandië (Frankrijk) via Rome naar hier. Beide locaties zouden zelfde ervaringen met de aartsengel Michaël en een grot hebben gehad. Ook in Frankrijk zou een stier in de grot gezien zijn, hetgeen in Italië door engel Michaël verboden werd. Nooit meer mocht er stierenbloed vloeien in het voormalige mithraeum (Romeinse temples waar stieren geofferd werden voor de zonnegod Mithras) het moest een heilige aanbiddingslocatie en poort naar de hemel worden.

In 2011 werd Monte Sant’Angelo toegevoegd aan de Wereld erfgoedlijst van Unesco, en, vanzelfsprekend sindsdien trekt de kerk nog veel meer pelgrims. Wij voegen ons bij de pelgrims om 86 treden af te dalen naar de grot. Jeminee wat een kwelling voor enkele ouderen en zwakkeren! In de holte van de heiligen der heiligen riekt het naar wierrook en kaarsvet en is een dienst gaande. Deze dienst met alle gelovigen is een indrukwekkende verschijning en beleving al vraag ik me af in hoeverre de legende aangedikt wordt voor de exploitatie. Om de beroemde grot te bezoeken ga je kerk binnen waar Michaël prominent boven de poort staat, de dominante achthoekige klokkentoren staat rechts van de ingang. Buiten is het dorp een walhalla voor religieuze souvenir jagers.

Het wordt tijd om verder te gaan, we verlaten dit veelzijdige onbekende gedeelte van de Italiaanse laars om verder de hak in de dalen naar Trani, Lecce, Otranto en Leuca. We blijven voorlopig aan de prachtige Adriatische kust en gaan andere mooie avonturen tegemoet.

Bureau Toersime Puglia: link

Italiaans verkeersbureau: link

 

Bewaren

 

Gargano, de tuin van Italië in de Italiaanse laars

Door: Mireille Velthuis

Na de hectiek van Napels, en de bedolven-steden inclusief ravages aangericht door Vesuvius-uitbarsting met verwondering te hebben bekeken, kiezen we nu de rust. Over sierlijk kronkelende wegen steken we Italië dwars over van de Tyrrheense zee naar de Adriatische kust. We hebben geen vaste plannen en zijn dus vrij om op de bonnefooi onze route en overnachtingen te bepalen. Ik lees in mijn reisboek over een bijzonder nationaal park, dat in zijn geheel het ‘ de hielspoor ’ van ‘ de laars ’ wordt genoemd. Een gebied wat heel vroeger aan Dalmatia in Kroatië heeft vastgezeten. We gaan naar het schiereiland ‘ Gargano ’ in het noordelijk gedeelte ...

Lees verder
Beschrijving Adriatische kust

Door: Ecktiv Redactie

Numero uno zijn de prachtige lange zandstranden

Lees verder
Stranden Adriatische kust

Door: Ecktiv Redactie

Veelzijdige kust voor een veelzijdig publiek

Lees verder
Kamperen Adriatische kust

Door: Ecktiv Redactie

Vanuit Nederland rijd je er in een dag naar deze zonzekere bestemming

Lees verder

- Advertentie -