Een contaminatie ontstaat als twee uitdrukkingen met dezelfde betekenis onbewust worden vermengd. Voorbeeld: 'als zijnde' is een contaminatie van 'als' en 'zijnde'. Correct is: één van beide gebruiken. Contaminaties zijn officieel taalfouten, maar sommige zijn zo gebruikelijk geworden dat ze algemeen zijn geaccepteerd.
Definitie
Van het Latijnse contaminatio ('vermenging'). In de taalkunde: twee correcte uitdrukkingen die tot één onjuiste vorm samensmelten door aarzeling van de spreker.
Klassieke voorbeelden
- Als zijnde → gebruik 'als' óf 'zijnde'
- Ondanks dat → gebruik 'hoewel' of 'ondanks het feit dat'
- Behoudens dat → gebruik 'behoudens [zelfstandig naamwoord]' of 'behalve dat'
- Uitdrukken aan → gebruik 'uitdrukken in'
Ingeburgerde vormen
Niet alle contaminaties gelden nog als fout: 'op basis van', 'in overleg met' en 'ondanks het feit dat' zijn genormaliseerd.
Verschil met andere stijlfouten
Pleonasme: overbodig kenmerk ('gele citroen'). Tautologie: synoniem toegevoegd ('nooit ofte nimmer'). Contaminatie: twee uitdrukkingen vermengd ('als zijnde').
Voorkomen
Kies bewust één vorm, twijfel je dan check Van Dale of Onze Taal.
Kort samengevat
Contaminatie = ongewilde vermenging van twee uitdrukkingen. Ook al is het in spreektaal wijdverspreid, in geschreven Nederlands blijft het een fout.