Carnaval op Tenerife: kleurenexplosie, straatfeesten, en een dode Sardine

Dinsdag 6 februari 2013 krijgt Jelle van Donderen te horen dat hij is uitgenodigd voor een persreis naar Tenerife. Dit om het op één na grootste carnaval van de wereld mee te maken en verslag van te doen. Jelle: 'Op zondag 10 februari check ik in op Schiphol voor mijn reis naar Tenerife. Buiten sneeuwt het, ik verheug mij op wat komen gaat. Op Tenerife is het vast warmer dan hier in Nederland. Met een overstap in Madrid land het vliegtuig rond half vijf op Luchthaven Tenerife Noord. Ik word opgewacht door een vriendelijke meneer, die mij in een kwartier naar het hotel Iberostar Gran Hotel Mencey in Santa Cruz'.

Door: Jelle van Donderen

Het carnaval wordt elk jaar in februari gehouden in hoofdstad Santa Cruz. Na Rio de Janeiro is dit het grootste carnaval van de wereld. Duizenden mensen zijn er bij betrokken en de verschillende groepen besteden jaren aan voorbereiding om hun liedjes en kostuums perfect te presenteren. Zij mobiliseren tal van naaisters en kostuumontwerpers. Er zijn allerlei dag- en nachtactiviteiten, variërend van de Openingsparade, het Grand Gala Verkiezing van de Koningin, de Grand Parade, de Begrafenis van de Sardine en het Daytime Carnaval, de dag voor het hele gezin. ’s Nachts gaan duizenden mensen gekleed in gekke kostuums dansen en plezier hebben. Er wordt gedanst op het ritme van verschillende muziek stijlen. Ieder jaar is er een ander thema en dit jaar is het thema Bollywood.

Carnaval in Tenerife wordt beschouwd als het "carnaval der carnavals", het trekt tienduizenden mensen en heeft diepgewortelde tradities.

Het Carnaval van Santa Cruz de Tenerife wordt gevierd sinds de tijd van de vroegste Europese nederzetting, en mogelijk eerder. In 1605 wordt door Gaspar Luis Hidalgo gezinspeeld op de gewoonte van het omkeren van de seksen: de mannen gaan in vrouwenkleding en omgekeerd. Er waren door de eeuwen heen verschillende verboden, zoals het dragen van maskers en de katholieke kerk was er op tegen. Tijdens de dictaturen van Miguel Primo de Rivera (1923-1935) en generaal Franco (1940-1960) werd het Carnaval ook verboden. Toch werden er wel clandestiene feesten gehouden in de privé sfeer. In 1961 veranderde de economische en politieke situatie en werd het populaire feest in eer hersteld en tijdens het carnaval van 1967 werd het officieel geklasseerd als een festival van Nationaal Toeristisch Belang.

Verschillende groepen kinderen zingen en dansen dat het een lieve lust is, terwijl de ouders aan de kant staan te glimmen van trots.

Het Iberostar Gran Hotel Mencey is centraal gelegen en op tien minuten lopen is het Carnaval op Plaza de Europa. Onderweg in het park kom ik al veel verklede mensen tegen, waaronder groepen uitbundig verklede kinderen. Verschillende groepen kinderen zingen en dansen dat het een lieve lust is. Er wordt opgelet of er iets ontbreekt. Je kunt zien dat er goed geoefend is en de choreografie klopt, bij de verschillende groepen.

De ouders staan te glimmen van trots aan de kant en moedigen de kinderen aan. Er is een wedstrijd aan de optredens verbonden. Het gaat erom wie van de dans en zanggroepen de mooiste kostuums hebben. Andere plaatsen met optredens van het carnaval zijn het Parque García Sanabria, Campo Castro (Calle La Noria) en de pleinen Príncipe en La Candelaría 11 februari Carnavalsmaandag ( Lunes de Carnaval )

's Maandags is de presentatie van het ritueel Kill the Snake. Dit ritueel is een van de meest curieuze en interessante genres van folk muziek van de Canarische Eilanden, dat in de volksmond bekend staat als" Dood de slang "of" De Mataculebra ". Het is een oud ritueel dat in de late negentiende eeuw naar de Canarische Eilanden werd meegenomen door Canarische emigranten die terug kwamen van Cuba. Oorspronkelijk is het een ritueel van Afrikaanse slaven. De show met muziek, dans en toneel, duurt ongeveer 20 minuten en het stamt uit de tijd van de oude traditionele Puerto de la Cruz carnaval, het is aangepast aan deze tijd. Op andere delen van de Canarische eilanden is deze vorm van volksmuziek verdwenen en het komt alleen nog voor in Puerto de la Cruz. Het ministerie van Cultuur vindt dat deze traditie behouden moet blijven en er wordt dan ook aandacht aan besteed op de scholen, zodat de leerlingen zelf deze traditie voort kunnen zetten en de straat op gaan om de slang te doden. Nu is het een van de meest unieke gedeeltes van Carnaval maandag,. Een groep jonge mannen in witte gewaden in Caribische stijl en hun gezicht en handen zwart geverfd zingen en dansen en slaan op de trommel door de straten van de stad. Het werk van Manuel J. Lawrence Perera: "Kill the Snake: Een traditie van herkomst Canaria Afro / Cuban", vertelt alle details over deze import folklore.

Overal in het centrum van de stad zijn er optredens op de verschillende podia. Het is donker en overal hangt er carnavalsverlichting.

In de vroege avonduren gaan we de stad in, het is nog te vroeg om te feesten. Wel zijn er optredens op verschillende podia op de belangrijkste locaties in het centrum van de stad. Op een van de podia wordt een officieel meer folkloristische gedeelte van het carnaval gepresenteerd. Het trekt over het algemeen een wat ouder publiek. Het is donker en overal hangt carnavalsverlichting. We gaan eten in het restaurant Bodeguita Canaria. Het eten bestaat uit verschillende tapas .

Het restaurant wordt veel bezocht door de lokale bevolking. Het eten is heerlijk en vooral de paprika met kaas wordt met gretigheid gegeten. Andere gerechten zijn een heerlijke vis en twee soorten Papas Arrugadas: in zeezout gekookte aardappelen in de schil en de variant Con Mojo: gerimpelde aardappeltjes met saus. De verschillende mojosauzen zijn smakelijk en de machoazijn maakt de salade perfect van smaak. Alle bezoekers van het restaurant zijn verkleed en de sfeer is gezellig.

Als we het restaurant uit komen worden we verwelkomd door een kakafonie aan geluiden. Dit is voor  jongeren het hoogtepunt van het Carnaval.

Het straatfeest is in volle gang, we worden vrolijk en uitgelaten begroet door de vele carnavalvierders. Eerst lopen we naar Plaza de la Candelaria sinds 2009 is hier de thuisbasis van de Santa Cruz Dance Carnaval, een elektronische muziek evenement. Hier treden verschillende DJs op en als we dichter bij komen hoor je de woeste klanken van de muziek door de straten van Santa Cruz. De muziek wordt steeds harder en wilder. De mensen zijn uitgelaten, misschien wel tienduizenden verklede mensen in de meest fantastische uitdossingen dansen op de ritme van de muziek. De vrolijkheid en de muziek pakken je en laat je mee doen en ik vervolg dansend mijn weg, Dit is voor de jongeren het hoogtepunt van de Carnaval ze maken er dan ook een groot feest van. Op weer een ander punt worden rocknummers gezongen, door mannen in vrouwenkleding. Het gebruik om zich te kleden als iemand van het andere geslacht stamt al uit de oudheid. Uitgedost met pruiken en veel te grote wimpers worden mannen uit het publiek gevraagd om met deze dames te dansen. Ook onze gids is de klos maar die is als carnavalsganger wel wat gewend. Het feest gaat door tot in de kleine uurtjes. Tenerife viert Carnaval en hoe! Wat een feest om dit mee te mogen maken.

Op dinsdagmiddag is het hoogtepunt: de grote 'Coso' (parade) van het Carnaval. Er moet een stoet worden gevormd die zijn weerga niet kent.

Tezamen met de negen andere bloggers gaan we op weg . We lopen naar de Avenida de Anaga . Aan de parade nemen de vele carnavalsgroepen, praalwagens, versierde auto's en de Carnival Queens deel. Het terrein is afgezet met hoge hekken, maar wij worden probleemloos toegelaten met onze perskaarten. De show is ook bedoeld voor de toeristen die vooral vanuit andere gebieden van de Canarische Eilanden met bussen worden aangevoerd. Wij hebben een kaart om op de persbus plaats te nemen. Er is overal aan gedacht om ons een goed beeld te geven van wat het carnaval inhoudt op Tenerife. Er moet een stoet worden gevormd die zijn weerga niet kent. Het duurt uren voor iedereen op zijn plek staat.. Voor sommigen duurt het wel erg lang en is het ook wel wat vermoeiend.

 

Voor mij is het niet erg, want het is een feest om tussen de verklede mensen te lopen en te fotograferen. Je weet niet waar je moet beginnen, zoveel moois is er te zien. De meeste carnavalsgangers wachten geduldig tot ze kunnen vertrekken en poseren geduldig om de tijd te doden. Vooral de zware kostuums vergen erg veel tijd om aan te trekken. De dames laten het gelaten over zich heen komen.

Om het lange wachten te verkorten wordt er veel muziek gemaakt. Het is opzwepende muziek, waarbij fanatiek op trommels wordt geslagen.

Om het lange wachten te verkorten en de mensen te vermaken wordt er veel muziek gemaakt, vlak voor onze bus speelt een groep mensen vol overgave. Het is opzwepende muziek, waarbij fanatiek op trommels wordt geslagen. Ook buiten de dranghekken komen hier veel mensen op af. Er wordt mee gedanst en het tempo wordt steeds verder opgevoerd en het spektakel eindigt na een half uur met een daverend applaus. Deze dag is ook een familiedag en voor de kinderen is er veel aandacht . In hun prachtige gekleurde kleding waar de naaisters hun uiterste best voor hebben gedaan staan ze trots in de rijen te wachten tot ze aan de beurt zijn. Natuurlijk is er snoep en drinken De kinderen vinden het best wel leuk om te poseren.

Vol overgave beweegt de stoet zich voorwaarts op het ritme van de muziek, soms staat hij een tijdje stil omdat er een dans wordt opgevoerd.

De stoet komt in beweging, de persbus blijkt achteraf toch niet zo’n goed idee, want die staat achteraan in de stoet. Ik besluit dan ook naar voren te lopen om zoveel mogelijk van de stoet te zien. De stoet is enorm lang, het is niet voor niets het twee na grootste carnaval ter wereld. Het is dringen maar de perskaart doet wonderen, helaas zie ik niet alles en ook de Carnival Queen is al uit het zicht.

Het enthousiasme van de mensen is geweldig om te zien. Vol overgave bewegen ze zich voorwaarts op het ritme van de muziek die door verschillende bands wordt gemaakt, soms staat de stoet een tijdje stil omdat er een dans wordt opgevoerd. Als het te donker wordt vertrek ik moe maar tevreden terug naar het hotel. Het is dan 20.30 uur. Ik verkleed me voor het diner. Het is hard werken zo’n persreis, maar wel bijzonder leuk om te doen. 

Eén van de meest diepgewortelde tradities van het Santa Cruz is het afscheid van het carnaval met de begrafenis van de Sardine.

Het symboliseert de begrafenis van de sardine of de chicharro. Deze vis vertegenwoordigt het volk van Santa Cruz, die chicharreros worden genoemd. In deze viering lopen duizenden weduwen en rouwenden, vergezeld door leden van de kerk, zoals pastoors en nonnen; zij zegenen in een laatste afscheid het lijk. Rond half negen ga ik met mijn Franse collega op pad. We zoeken een plaats langs de route, het is erg gezellig om tussen de verklede mensen te staan. We worden gelijk opgenomen door een stel vrolijke mensen uit Santa Cruz. De stoet, waarin zowel mannen als vrouwen in het zwart zijn gekleed, is grotesk. De meeste mannen zijn ook als vrouw gekleed. Sommigen storten zich ter aarde om hevig te weeklagen. Ik vond het erg leuk om er deel van uit te maken. Heel anders dan de parade van gisteren, voor mij de meest vermakelijke en unieke bezienswaardigheid van het hele carnaval.

De optocht gaat door tot vroeg in de nacht en uiteindelijk wordt de sardine rond half drie verbrand. Met dit evenement is het carnaval officieel voorbij. Maar de inwoners van Santa Cruz zijn nog lang niet uitgefeest en het volgende weekend is er weer een feest , bekend als het weekend van de piñata . ( Route: Avda. Colon, Avda. Familia Betancourt y Molina, Calle Valois, Calle Blanco, Calle La Marina )

Het waren enerverende dagen en het carnaval was indrukwekkend. Het officiële gedeelte was groots en de straatfeesten swingend. Het straatfeest van maandag was heel gezellig, ook leuk om met de mensen mee te dansen door de straten. De parade van dinsdag was overweldigend, wat een mooi en kleurrijk spektakel, waar jong en oud met veel plezier in mee liepen. Het was een feest om daar tussen te lopen. Maar het meeste indruk heeft de begrafenis van de Sardine en wenende weduwen van woensdagavond op mij gemaakt.

Wat een leuke gekke avond, zo fijn om opgenomen te worden in de massa en de stoet vol drama aan je voorbij te zien trekken. Dit feest zou ik nog wel eens mee willen maken en dan tot het eind. Ik vind het een aanrader om tijdens het carnaval naar Tenerife te gaan voor een combinatie van zon, strand en om dit mooie volksfeest mee te maken. Ik heb me voorgenomen om het nog eens te doen.

Ik wil het Spaans verkeersbureau , de organisatie van het carnaval, het Tourismo de Tenerife en de redactie die deze bijzondere reis mogelijk maakten bedanken voor hun goede zorgen en medewerking.

Meer info: Spaans verkeersbureau

Webtenerife ( Engelstalig )

Profiel Jelle van Donderen

 

Tenerife in 5 dagen: Walvissen spotten, vulkaan Teide beklimmen en Volksfeesten meemaken.

Door: Mireille Velthuis

Een opgewekte meneer met naambord 'Mrs Mireille' wacht mij op en brengt me naar het hotel: 'Gran Hotel Bahía Del Duque Resort' Na een lange wakkere Koninginnenacht, vertrekt mijn vlucht om 5.30 's morgens met mooi laag ochtendlicht. De Nederlandse wateren glinsteren en de lucht gloeit zalm-oranje. Nederland lacht onze koningin toe! Het is 30 april 2013. Na 4,5 uur vliegen komen we bij de Canarische eilanden, onder me een wit donzig wolkentapijt, waar de  vulkaantoppen van de verschillende eilanden doorheen prikken. Eenmaal door het wolkendek komt het vulkanisch bruin-grijze heuvellandschap van Tenerife te voorschijn, de vele grote vakantieoorden en, opvallend vanuit de ...

Lees verder
Wijn, smakelijk cultureel erfgoed van Tenerife

Door: Mireille Velthuis

Wijn uit Tenerife is bijzonder goed en tongstrelend. Al in de 16e en 17e eeuw werd Canarische ...

Lees verder
Carnaval op Tenerife: kleurenexplosie, straatfeesten, en een dode Sardine

Door: Jelle van Donderen

Dinsdag 6 februari 2013 krijgt Jelle van Donderen te horen dat hij is uitgenodigd voor een ...

Lees verder
Tenerife: waanzinnige uitzichten, spannende tunnels en zwemmen met schildpadden.

Door: Jelle van Donderen

Zondag 10 februari 2013 vertrekt Jelle van Donderen naar Tenerife. Primair om daar, als ...

Lees verder
Beschrijving Tenerife

Door: Ecktiv Redactie

In het zuiden liggen de grote badplaatsen die heel veel voorzieningen hebben

Lees verder
Landschap Tenerife

Door: Ecktiv Redactie

De vulkanische Teide is het grootse middelpunt van het eiland

Lees verder
Stranden Tenerife

Door: Ecktiv Redactie

Zandstranden in het zuiden en veel ruige natuur die volop actie biedt

Lees verder

- Advertentie -